Iedereen die maar een beetje bekend is met de tulpenbranche kent Jos Borst (46) uit het Noord-Hollandse Obdam. Zijn bedrijf, Borst Bloembollen, is al decennialang een instituut in de bollensector.
Borst is gespecialiseerd in de introductie en vermeerdering van nieuwe tulpencultivars. Er zijn weinig tulpentelers in Nederland die geen soorten uit de kraamkamer van Jos Borst in hun assortiment hebben. De bollen die hij levert, zijn van bewezen kwaliteit en hebben een hoge marktpotentie. Dat weet hij absoluut zeker, anders zou hij ze niet naar de veiling brengen.
Een van zijn eerste introducties was Strong Gold, een gele snijtulp die volgens de kenners alle andere tulpen overtreft als het gaat om kwaliteit en houdbaarheid. Het was Borst die aan de wieg stond van de introductie van deze soort, meer dan 25 jaar geleden.
Als 20-jarige jongeman kocht hij 3,5 kilo bollen van de toentertijd nieuwe cultivar, er was totaal slechts vijf kilo te koop, en stapte in de vermeerdering.
Na vijf jaar ging hij echt verdienen aan de verkoop van Strong Gold. Inmiddels is deze robuuste tulp niet meer weg te denken. Nu zijn het weer andere cultivars die hij met trots op de markt brengt. Antarctica bijvoorbeeld, Santander en Rambo. En niet te vergeten Strong Love, het rode zusje van Strong Gold.
Borst is zelf geen veredelaar. Wel is hij lid van verschillende veredelingsorganisaties, waardoor hij precies weet wat er op dat vakgebied gebeurt en zo als een van de eersten met nieuwe cultivars aan de slag kan gaan. Er gaan vele jaren overheen voordat hij zo'n nieuwe cultivar daadwerkelijk op de markt kan brengen. Dat doet hij pas als hij zeker weet dat de bollentelers met deze nieuwe tulp niet op hun gezicht gaan. "Het merendeel van onze introducties is gelukkig goed uitgepakt, maar je weet het natuurlijk nooit zeker."Naast vermeerdering van nieuwe cultivars houdt de vermeerderaar zich bezig met tulpenbroei. Jaarlijks worden op zijn bedrijf in de maanden oktober tot en met mei zo'n twintig miljoen tulpen afgebroeid. Dat doet hij uit financieel oogpunt, de verkoop van de bloemen brengt geld in het laatje, maar zeker ook om de nieuwe soorten beter bekend te maken onder bollentelers.
Zijn potentiële afnemers zijn altijd welkom op het bedrijf in Obdam. Om in najaar en winter goed houdbare tulpen op de markt te kunnen brengen, kweekt hij inmiddels een deel van zijn bollen in Chili (11 hectare) en Nieuw-Zeeland (7 hectare). "De kostprijs is relatief hoog, maar omdat de kwaliteit van de bloemen veel beter is dan zogeheten ijstulpen kan het zeker uit. Kwaliteit staat bij ons altijd voorop", zegt Borst.
Afgelopen jaar heeft de vermeerderaar en broeier van tulpen in Obdam zijn bedrijf uitgebouwd met een nieuwe kas en enkele schuren. Daardoor kan hij de broeierij concentreren op één locatie. Voorheen huurde hij kassen op verschillende plekken. "We hoeven nu veel minder bloemen en mensen te transporteren. Bovendien kunnen we het arbeidsproces verder automatiseren."
Dat laatste is ook gebeurd. Op zijn bedrijf staan inmiddels twee robots die de tulpen in hoog tempo bossen. Borst: "De machine vervangt handarbeid. Een enorme investering, maar ik ben ervan overtuigd dat de robot zijn geld opbrengt. Medewerkers kunnen het met de hand echt niet beter of sneller doen."
Jos Borst, Obdam (Noord-Holand)
Vermeerderen en broei tulpenbollen
• Areaal: 91 hectare, waarvan 11 ha in Chili en 7 ha in Nieuw-Zeeland
• Broei: 20 miljoen stelen per jaar
• Aantal medewerkers: 30
• www.borstbloembollen.nl
De prijs wordt uitgereikt op maandag 21 mei in theaterhotel Figi te Zeist.